Áhrif blandaðrar gagnaöflunar á brottfall í Íslensku kosningarannsókninni 2021

Útdráttur

Brottfall í íslenskum spurningakönnunum hefur aukist hratt á undanförnum árum. Íslenska kosningarannsóknin hefur stuðst við símasvörun við gagnaöflun í rúma fjóra áratugi, en vegna breyttra aðstæðna var ákveðið að beita blandaðri gagnaöflun árið 2021. Annars vegar var svarendum sem ekki höfðu skráð símanúmer sent bréf þar sem þeim var boðið að svara könnuninni á netinu og hins vegar var þeim sem höfnuðu þátttöku í síma boðið að svara könnuninni á netinu. Í þessari grein eru ástæður breytts fyrirkomulags raktar, auk þess sem niðurstöður gagnaöflunarinnar eru greindar út frá kenningaramma um heildarvillu í spurningakönnunum. Einblínt er á áhrif gagnaöflunaraðferða á svarhlutfall, endurspeglun þýðis og áhrif á lykilbreytu (flokksval). Niðurstöður benda til þess að ekki hafi tekist að stemma stigu við aukið brottfall, en að blönduð gagnaöflun hafi komið í veg fyrir enn meiri lækkun svarhlutfalls. Þá hafi netsvörun bætt endurspeglun þýðis í úrtakinu og dregið lítillega úr villum við mat á flokksvali. Þessar niðurstöður benda til þess að blönduð gagnaöflun geti dregið úr villu í íslenskum spurningakönnunum, en að grípa þurfi til frekari aðgerða til að tryggja áframhaldandi gæði gagna í kjósendakönnun Íslensku kosningarannsóknarinnar.